नेपालमा वि.सं. १९६८ (सन् १९११) सालदेखि जनगणना गर्ने काम शुरू भएको र त्यसपछि लगभग प्रत्येक १०/१० वर्षको अन्तरमा जनगणना सञ्चालन हुँदै आएको छ । पहिलो र दोस्रो जनगणनाको मुख्य उद्देश्य मालिक, कमारा कमारी, बाँधाको सूची तयार गर्ने रहेको थियो ।…
मदन पुरस्कार स्व. ज. मदनशमशेर राणाको स्मृतिमा रानी जगदम्बाबाट स्थापित मदन पुरस्कारको घोषणा २०१२ साल असोज १० गते भएको थियो । पुरस्कार प्रदान गर्ने पहिलो घोषणा २०१३ सालमा भएको हो भने यसको वितरण २०१४ सालदेखि सुरु भएको हो । गुठीको…
क्षेत्रफलको हिसाबले नेपाल विश्वको मध्यम आकारको मुलुक मानिन्छ । यद्यपि नेपाल विविधताले भरिपूर्ण छ । नेपालमा भौगोलिक, जातीय, भाषिक, धार्मिक तथा सांस्कृतिक विविधता स्पष्ट देख्न पाइन्छ । यसर्थ, नेपाल बहुजातीय, बहुभाषिक, बहुधार्मिक र बहुसांस्कृतिक देश हो । क्षेत्री, ब्राह्मण, मगर,…
गजल संग्रह क्रमश (Date 1 Oct 2024 to 30 Dec 2024) गजल बाढी पहिरोले धेरै जन धनको नास भयो, सरकार मौन छ निर्दोसहरूकै लाश भयो। युवाशक्ती छैन देश बिकाशमै टेवा पुगोस्, दुनियाँ भरिमा हाम्रै देशको उपहास भयो। भन्छन् बौलायो प्रकृती…
गजल संग्रह क्रमस (Date 1 Aug 2024 to 30 Sep 2024) गजल मलाई त्यो दोश्त हो भन्ने आभास थियो, त्यसैले ऊ प्रति मेरो व्यवहार खास थियो। थ्यो सबैलाई आफ्नै सोंच्ने आफ्नो बानि, तर उस्को हृदयमा दुश्मनको बास थियो। यार सरकार…
गजल संग्रह क्रमश (Date 8 Apr 2024 to 31 Jul 2024) गजल मुटु पिरो हुन्छ सधै आँसु आँखा भरी हुन्छ, कसैले रचना चोरिगर्दा दुःख घरिघरी हुन्छ। कहिले ज्वाला बोल्छ आक्रोश हुन्छ कहिले, यिनै आँखामा पनि अनायसै बर्खेझरी हुन्छ। बिडम्वना यो…
सुरेश कुमार पाण्डेका गजल संग्रहहरू सबैलाई काम नगर्ने तर नेता बन्ने रहर हुन्छ, बर्गिय गफ लगाउँछौँ प्यारो आफ्नै घर हुन्छ। धेरैले थुकेका हुन्छन् आकास तिर सधैभरी, थुक आफ्नै मुखमा परेपनि ऊ बेखवर हुन्छ। अब गरिब किसान जुर्मुराउँनुपर्छ देशभित्रका, जनता एकजुट…
गजल किन साम्राज्यवाद हाम्रो देशको हकदार हुन्छ, उसैको जि हजुरीमा व्यास्थ सधै सरकार हुन्छ। आफ्नो मातृत्वको रक्षा नगरी दुष्टको दलाली, नेताहरूको सधै बिचार फरक व्याबहार हुन्छ। आजको वैज्ञानिक युगमापनि रूढिवादी उस्तै, जब की नयाँ- नयाँ खोजमा सारा संसार हुन्छ। साहित्यकार…
नेपाल दुई विशाल छिमेकी मुलुकहरू भारत र चीनबिचमा अवस्थित एक भूपरिवेष्ठित राज्य हो। देशको अस्मितालाई जोगाइराख्न नेपाल कहिले तिब्बत र चीनसँग जुध्नुपर्यो त कहिले अङ्ग्रेजसँग । विगतमा ज्यादै कठिन दिनहरूमा पनि नेपाल कसैको अधीनमा रहेन, आफ्नो सार्वभौमसत्ता र स्वतन्त्रतालाई जोगाई…
राणाकाल सुरु हुनुभन्दाअघि नेपालको वैदेशिक सम्बन्ध विस्तार हुन सकेको थिएन । राणा प्रधानमन्त्री जङ्गबहादुर राणाले राणा शासनलाई अक्षुण र चिरस्थायी बनाउन अंग्रेजहरूलाई खुशी पार्ने नीति अपनाएका थिए । यसै उद्देश्यले उनले भारतलगायत बेलायतको समेत भ्रमण गरका थिए। जङ्गबहादुर राणाले अपनाएको…
