नेपाल बहुभाषी देश हो । नेपालको संविधानले नेपालमा बोलिने सबै मातृभाषाहरूलाई राष्ट्रभाषाको मान्यता दिएको छ । नेपाली भाषा सरकारी कामकाजको भाषा हो । नेपाली भाषा सम्पर्कको भाषा पनि हो । सबै नेपालीले नेपाली भाषा बोल्न र बुझ्न सक्दछन् । प्राचीन नेपालमा किराँत, संस्कृत, पाली आदि भाषा र ब्राम्ही, सिरिजंघा, देवनागरी, रन्जना आदि लिपि विकसित हुँदै गएको पाइन्छ ।
उत्तरार्धमा संस्कृत भाषाको विकास अन्य भाषाको दाँजोमा अत्यधिक मात्रामा भएको पाइन्छ । जयस्थिति मल्लको उदय भएपछि मध्यकालमा नेवारी भाषाको पनि लिखित रूपमा सुरुआत भएको हो । यसकालमा नेपालमा अन्य विभिन्न भाषाहरू भएपनि लिखित रूपमा तिनीहरूको वर्चस्व भेटिएको छैन ।
मुसलमान व्यापारीको प्रवेशपछि मध्यकालमा उर्दू र फारसी भाषाको प्रयोग हुन थालेको पाइन्छ । दरबारमा संस्कृत, मैथिली, बङ्गाली, भोजपुरी, अवधी र पर्वते (नेपाली) भाषाका ज्ञाताहरू पनि थिए भन्ने कुरा इतिहासबाट प्रष्ट हुन्छ ।
नेपालमा बोलिने मुख्य भाषाहरू
| क्र.स. | भाषा | क्र.स. | भाषा |
| १ | नेपाली | २१ | उराव |
| २ | मैथिली | २२ | सुनुवार |
| ३ | भोजपुरी | २३ | बंगाली |
| ४ | थारू | २४ | राजस्थानी |
| ५ | तामाङ | २५ | माझी |
| ६ | नेवारी | २६ | थामी |
| ७ | मगर | २७ | कुलुङ |
| ८ | अवधी | २८ | धिमाल |
| ९ | वान्तवा | २९ | अन्जिका |
| १० | गुरुङ | ३० | याख्खा |
| ११ | लिम्बू | ३१ | थुलुङ |
| १२ | बज्जिका | ३२ | साङपाङ, साङ्पाहाङ |
| १३ | उर्दू | ३३ | भुजेली |
| १४ | राजवंशी | ३४ | दराई |
| १५ | शेर्पा | ३५ | खालिङ |
| १६ | हिन्दी | ३६ | कुमाल |
| १७ | चाम्लिङ | ३७ | थकाली |
| १८ | सन्थाल | ३८ | छन्त्याल |
| १९ | चेपाङ | ३९ | साङ्केतिक |
| २० | दनुवार | ४० | तिब्बती |
नेपालमा बोलिने मुख्य भाषाहरू
| क्र.स. | भाषा | क्र.स. | भाषा |
| ४१ | दुमी | ६१ | लोरुङ |
| ४२ | जिरेल | ६२ | पन्जाबी |
| ४३ | वाम्बुले | ६३ | चिनियाँ |
| ४४ | पुमा | ६४ | अंग्रेजी |
| ४५ | योल्मो | ६५ | मेओहाङ |
| ४६ | नाछेरिङ | ६६ | संस्कृत |
| ४७ | दुरा | ६७ | कैके |
| ४८ | मेचे | ६८ | खाम्जी (राउटे |
| ४९ | पहरी | ६९ | किसान |
| ५० | लाप्चे | ७० | मुसलमान |
| ५१ | बोटे | ७१ | बराम |
| ५२ | बहाई | ७२ | तिलुङ |
| ५३ | कोयू | ७३ | जेरुङ |
| ५४ | राजी | ७४ | दुम्जाली |
| ५५ | हायू | ७५ | ओरिया |
| ५६ | व्यासी | ७६ | लिङ्खिङ |
| ५७ | याम्फे | ७७ | कुसुन्डा |
| ५८ | घले | ७८ | सिन्धी |
| ५९ | खरिया | ७९ | कोचे |
| ६० | छिलिङ | ८० | हरियान्वी |
नेपालमा बोलिने मुख्य भाषाहरू
| क्र.स. | भाषा | क्र.स. | भाषा |
| ८१ | माघी | १०१ | धुलेली |
| ८२ | साम | १०२ | अरबी |
| ८३ | कुर्माली | १०३ | स्पेनिस |
| ८४ | कागते | १०४ | रसियन |
| ८५ | दोङ्खा | १०५ | डोटेली |
| ८६ | कुकी | १०६ | बेलहरा |
| ८७ | छिन्ताङ | १०७ | फाङ्दुवाली |
| ८८ | मिजो | १०८ | वालुङ |
| ८९ | नाग्मेसे | १०९ | सुरेल |
| ९० | ल्होमी | ११० | बैतडेली |
| ९१ | असामी | १११ | बनकरीया |
| ९२ | सधानी | ११२ | बझाङ्गी |
| ९३ | राई | ११३ | फ्रान्सेली |
| ९४ | ताजपुरीया | ११४ | ल्होपा |
| ९५ | खसै | ११५ | डोल्पाली |
| ९६ | अठपहरे | ११६ | जुम्ली |
| ९७ | गनगाई | ११७ | दैलेखी |
| ९८ | अछामी | ११८ | सोनाहा |
| ९९ | खम | ११९ | डडेलधुरी |
| १०० | मालपाडे | १२० | बाजुरेली |
| १२१ | दार्चुलेली | १२२ | मनाङ |
| १२३ | गढवाली |
श्रोतः नेपाल सरकार सुचना विभाग
